Mustafa Edib’in Kabine Öncesi ve Sonrası Sorunları

GİRİŞ: 04.09.2020 09:34      GÜNCELLEME: 04.09.2020 09:34
Rasthaber - Lübnan Cumhurbaşkanı Michel Aoun tarafından kabineyi kurmakla görevlendirilen Mustafa Edib, kabineyi kurma süreci ardından bir çok önemli sorunla karşı karşıya bulunmaktadır.

Mustafa Edib Lübnan meclisinde 128 sandalyeden 90 oy alarak başbakan olarak yeni kabineyi kurmak için güvenoyu aldı. Lübnan’da bir çok siyasi akım özellikle de el-Mustakbel, Emel ve Hizbullah gibi rakipler Edib’in başbakan olması için evet oyu verdiler. Buna rağmen siyasi grupların bakanlık koltukları için rekabetleri, Edib’in kabineyi kurarken karşı karşıya olacağı önemli sorunlardan biridir.

Bir başka konu, daha önce Lübnan’ın Berlin büyükelçisi olan Mustafa Edib’in Avrupa ülkeleri ve özellikle Fransa’nın desteği ile başbakan olarak el-Mustakbel hareketi ve ehli sünnet siyasi grupları tarafından başbakanlık koltuğu için aday gösterildi. Buna rağmen Lübnan’da kabine kurma sürecindeki dış müdahaleler her zaman yaşanmıştır, şimdi de Mustafa Edib bu sorunla karşı karşıya bulunuyor.

Batı-Arap ekseni Edib’e baskı uygulayarak Lübnan’da Hizbullah karşıtı bir kabine kurma ortamını hazırlamaya çalışıyor. Fakat eğer Edib bu baskılara eşlik ederse kabine kurma süreci muhtemelen çok uzun sürer, bu da Lübnan’da sıradan ve alışılmış bir konudur. 2013 yılında kabine kurmakla görevlendirilen Temmam Selam 8 ay, 2018’de Saad el-Hariri de 10 ay sonra kendi kabinesini kurmayı başarabildi.

Kabine kurma sürecindeki tüm bu sorunlara rağmen, Lübnan’da mevcut siyasi kanıtlar, örneğin Hizbullah’ın yeni kabinenin bir an önce kurulmasına dair vurgusu, Mustafa Edib’in halef başbakanlardan Temmam Selam veya Saad Hariri’nin aksine kendi kabinesini kısa sürede kurabileceğini gösteriyor. Görünen o ki Edib’in asıl sorunları kabineyi kurmaktan sonra yaşanacaktır.

Lübnan gelecek kabinesinin en önemli sorunlarından biri, bir çok ekonomik sorunla karşı karşıya olmasıdır. Lübnan milli para birimi önemli oranda değer kaybetmiş, işsizlik, yoksulluk ve halkın geçim sıkıntısı önemli oranda artarken borçlar krizi yaşıyor. Hassan Diyab, bazı casusların ihaneti nedeni ile bu konuda ciddi önlemler alamadı.

Lübnan’ın gelecek kabinesi bu ülkenin ekonomi sorunlarını azaltma yönünde çalışması gerekir fakat kabinenin ömrü en fazla 2 yıl olacaktır, zira Lübnan meclis seçimleri daha önce belirlenen tarihte düzenlenir ve erkene alınmazsa 2022 yılında düzenlenmesi gerekir.

Mustafa Edib’in bir diğer sorunu, Lübnan’ı yönetmek için gerekli ve yeteri tecrübeye sahip olmamasıdır. Her ne kadar Lübnan küçük ve nüfusu az bir ülke olmasına rağmen sahip olduğu sosyal yapı itibarı ile yoğun siyasi rekabetlerin yaşanması için uygun ortam olup, bu rekabetler de hükümetlerin erken dağılması ve yetersiz kalmaları için önemli bir sebep sayılıyor; nitekim bu kader Hassan Diab için 7 ayda yazıldı.

Mustafa Edib, Hassan Diab’ın tersine hem 8 Mart ve hem 14 Mart akımlarına ilaveten dış desteğe de sahiptir, fakat Lübnan’da bu konulara pek fazla güvenmemek gerekir.

Siyasi meseleler uzmanı Sadullah Zarii’nin tabirine göre “Lübnan, anlaşmaların fazla sürmediği ülkedir.” Bu yüzden Edib’in ülkedeki siyasi akımların isteklerine karşı muhalefeti, kendisine yönelik baskıların artması ve söz konusu grupların gelecek kabineye yönelik sabotajlarına ve dolayısı ile Edib kabinesinin Diab kabinesi ile aynı kaderi paylaşmasına sebep olabilir.

Bu arada diğer ülkelerin de pratikte Lübnan’a ekonomide fazla destek sağlamama ihtimali bulunmaktadır. Bu bağlamda Fransa cumhurbaşkanı Emmanuel Macron Lübnan’a son iki ziyaretinde dış yardımları Lübnan’da reformların yapılması ile şartlandırdı; bu da Lübnan içişlerine müdahale sayılıyor. Bu yüzden başta Hizbullah ve müttefikleri olmak üzere ülkedeki siyasi grupların bir çoğu ve halk, Lübnan içişlerine hiçbir müdahaleyi kabul etmiyor.

YORUMLAR

REKLAM

İLGİLİ BAŞLIKLAR

REKLAM