Mustafa Edib’in Kabine Kurma Başarısızlığı, Sebepler Ve Sonuçlar

GİRİŞ: 28.09.2020 09:33      GÜNCELLEME: 28.09.2020 09:33
Rasthaber -  Lübnan’da yeni kabineyi kurmakla görevlendirilen Mustafa Edib, başbakanlık görevinden çekildi ve cumhurbaşkanı Michel Aoun da istifasını kabul etti.

Mustafa Edib 31 Ağustos günü meclisin çoğunluk onayı ile yeni kabineyi kurmakla seçildi. Olaydan 26 gün geçmesine rağmen Mustafa Edib yeni kabine için her hengi bir liste sunmakta başarılı olamadı bu yüzden kabine kurmaktan vazgeçti. Edib’in yeni kabineyi kurmaktaki başarısızlığı, onun  ülke içi ve dış aktörler tarafından başbakanlık görevi bağlamında destek aldığı halde gerçekleşiyor.

Görünüşe göre Edib’in yeni kabineyi kurmaktaki başarızıslığı her şeyden önce ülkede siyasi geleneğe bağlıdır. Lübnan’da yazılmamış bir kanun, fakat geleneğe göre bu ülkede güç dağılımı grupların dağılımına göre gerçekleşiyor. Örneğin meclis sandalyeleri eşit olarak Müslümanlar ve Hıristiyanlar arasında bölüşürken Müslümanlar da eşit olarak Şiiler ve Ehli Sünnet arasında meclis sandalyeleri paylaşılıyor.

Tabi ki bu mesele Lübnan’da bir çok soruna sebep oluyor. Mayıs 2018’de yapılan seçimlerde direniş koalisyonu 68 sandalye ile mutlak çoğunluğu kazandı. Fakat kabine el-Mustakbel akımı tarafından kuruldu, zira Lübnan başbakanı ehli sünnetten seçilmelidir. Tabi ki başbakanın açıklanması ile bakanların seçilmesi ise önemli bir konudur ve uzun bir süre gerektirir. Nitekim Mustafa Edib gibi bazıları kabineyi kuramıyor veya bazıları da Saad Hariri’nin 2018’de olduğu gibi 10 aylık bir süre sonrası kabineyi kurmayı başarıyorlar.

Aslında pay alma sorunu, Lübnan’da kabine kurma sürecinin “siyasileşmesine” sebep oluyor. Mustafa Edib de yeni kabineyi kurmaktan vazgeçtiğini açıklaması ardından “kendisinin kabine kurulmasının siyasileşmesini istemediğini fakat maalesef bu şartın yeni hükümetin kurulma sürecinde gerçekleşmediğini” söyledi.

Pay alma ve ortaklık, Lübnan’da anaşmaların kırılgan olmasına sebep oluyor ve bu da Lübnan’ın siyasi alanının özelliklerinden biridir. Mustafa Edib cumhurbaşkanı Michel Aoun ile Baabda Cumhurbaşkanlığı Sarayında görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, “Lübnan’da kabullendiğim ulusal görevi hakkında bir anlaşmanın olmadığını anladım” dedi.

Mustafa Edib’i kabine kurmada başarısız kılan bir diğer sebep, dış aktörlerin sabotajlarıdır. Lübnan, dış aktörlerin çok müdahalede bulunduğu Arap ülkelerinden biridir. Genelde de muhalefetlerin çoğu batı ve Arap güçlerin bu ülkede Hizbullah’ın siyasi ağırlığını gözardı etme veya azaltma çabalarıdır. Bu çalışmalar hatta seçimlerin yapılması ardından, örneğin bazı sandalyelerin Hizbullah’a verilmemesi veya sokak gösterileri düzenleyerek, güvensizlik ve şiddet olayları yaşatarak Hizbullah’ı çeşitli ekonomik ve güvenlik sorunlarla suçlamak gibi çeşitli çerçevelerde gerçekleşti.

Görünüşe göre bu durum Mustafa Edib için de yaşandı ve bazı dış aktörler kabinenin kurulması sürecinde Hizbullah’ın siyasi ağırlığını azaltmak hedefi ile müdahalede bulundular.

Burada bir başka konu da dikkat çekiyor, Edib’in kabineyi kurmadaki başarısızlığı Lübnan için de sonuçları olacaktır. Zira bu durumda Hassan Diab’ın geçici başbakanlık süreci yine devam edecek, bu da hükümetin ülkede zayıf konumda olması anlamına geliyor.

Bu arada Lübnan halkının bir çoğu 190 kişinin ölümü ve 6500 kişinin de yaralanmasına sebep olan Beyrut limanındaki büyük patlamadan etkilendiği ve yeni kabinenin gecikmesi ile kurbanlar ile ilgili işlerin gecikeceğini, diğer yandan yeni kabineyi kurabilecek yeni başbakanı tanıtmanın da kendine has zorlukları olduğunu da unutmamak gerekir./

YORUMLAR

REKLAM

İLGİLİ BAŞLIKLAR

REKLAM