Kuveyt Emiri'nin Vefatı, Batı Asya'da Geleneksel Arabuluculuğun Sonu

GİRİŞ: 01.10.2020 09:26      GÜNCELLEME: 01.10.2020 09:26
Rasthaber -  Batı Asya'da en son geleneksel ve eski arabulucu olan Kuveyt Emiri, Şeyh Sabah el-Ahmed Cebir el-Sabah 29 Eylül günü hayata veda etti.

91 yaşında vefat eden Şeyh Sabah el-Ahmed Cebir el-Sabah 2006 yılından beri 14 yıl süre ile Kuveyt'te iktidarın başında bulundu. Kuveyt, Şeyh Sabah döneminde ülke içindeki gelişmelerde çeşitli konularda az gerginlik yaşayan huzurlu bir dönem geçirdi.

Gerçi Kuveyt de Fars Körfezi İşbirliği Konseyi'nin diğer üyeleri gibi hanedan şeklinde idare ediliyor, fakat Konsey'in diğer üyelerinin tersine bu ülkede meclis önemli siyasi güce sahiptir. Kuveyt parlamentosu bakanlara gen soru açabilirken 3'te 2'lik oy oranı ile Emir'in hükmünü iptal edebilir.

Dış siyaset alanında Kuveyt'in merhum Emiri'nin en bariz yönetim özelliği bölgesel krizlerin çözümü hedefi ile arabulucu olmak ve özellikle Arabistan'da kral Salman'ın işbaşına gelmesi ardından batı Asya bölgesinde  barış ve istikrarı desteklemekti.

2016 yılında Salman bin abdulaziz tek yanlı bir girişimde İran ile diplomatik ilişkilerini kesti. Gerçi Kuveyt bölgesel ihtilaflarda tarafsız siyasetini ender şekilde bir kenara bırakarak fevri bir kararla Suudi Arabistan'ın baskıları sonucu Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn gibi Al-i Suud'un kararını destekleyerek büyükelçisini Tahran'dan çağırdı, fakat Kuveyt'in merhum Emiri her zaman arabuluculukla Tahran ve Riyad arasındaki gerginliği gidermeye veya en azından aza indirmeye çalıştı.

Suudi Arabistan'ın Temmuz 2017'de de Katar ile ilişkilerini kesme kararı Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn tarafından desteklendi.

Şeyh Sabah el-Ahmed Cabir el-Sabah diğer Arap liderlere göre daha fazla Arap dünyasındaki gerginliği gidermek için çalıştı fakat onun bu çalışmaları Riyad'ın Doha'ya olan bakış açısı nedeni ile sonuçsuz kaldı.

Bu yüzden Katar Emir'i Şeyh Tamim bin Hamd Al-ı Sani, Kuveyt Emiri'nin vefatı ardından Şeyh Sabah el-Ahmed Cabir el-Sabah'tan "ılımlı" ve "büyük bir lider" şeklinde söz etti.

Hala devam etmekte olan Yemen krizinde bile Kuveyt Suudi koalisyon'un Yemen'e karşı savaşı sonlandırmak için görüşmelere ev sahipliği yaptı; bu görüşmeler en yoğun şekilde 2016 yılında ve 100 gün süreyle devam etti.

Kuvyet hükümeti Arap ülkeleri arasında korsan İsrail rejimi ile ilişikleri normalleştirmeyi olumlu karşılamayan hatta İsrail cinayetlerine karşı Filistin’i desteklemenin zaruretine vurgu yapan Arap ülkelerden biridir.

Tüm bu sebeplerden dolayı merhum şeyh Sabah el-Ahmed Cabir el-Sabah’ın yaşlı Arap liderleri arasında bölgede krizlerde arabuluculuk yaparak batı Asya’da barış ve istikrarı korumaya çalışan son lider olduğu söylenebilir. Şeyh Cabir el-Sabah’tan önce Katar Emiri şeyh Hamd bin Halife Al-i Sani, Umman kralı Sultan Kabus bölgede diyalog ve arabuluculuk bayraktarlarıydılar.

Bu arada önemli olan bir diğer konu, Şeyh Sabah’ın vefatı ile yerine 84 yaşındaki veliaht Şeyh Nevaf el-Ahmed el-Cabir el-Sabah’ın yeni Emir olarak tahta oturmasıdır.

Gerçi şeyh Nevaf’ın önemli bir sağlık sorunu yok fakat ileri yaşı nedeni ile onun da Emirlik döneminin pek fazla olmayacağı tahmin ediliyor. Bu yüzden Kuveyt’in şeyh Sabah’tan sonra bölgesel siyasetinden önce ülkedeki güç durumu daha önemli olacaktır. Şeyh Nevaf’ın ileri yaşı nedeni ile Kuveyt’in yeni bir döneme başladığı söylenemez

YORUMLAR

REKLAM

İLGİLİ BAŞLIKLAR

REKLAM